x

75% of people globally want unbiased news (Pew Research) but are concerned they're not getting that.

Get balanced coverage with Symby. See how stories are covered across diverse outlets and spot when one side covers a story the other skips.

PODCAST

Drang naar Samenhang

Rolf Zwaan & Anita Eerland

De wereld waarin wij leven is complex en lijkt steeds ingewikkelder te worden. Om hierin succesvol te kunnen (over)leven, moeten we deze wereld begrijpen. Maar hoe doen we dat eigenlijk? In deze wekelijkse podcast bespreken Prof.dr. Rolf Zwaan en Dr. Anita Eerland, allebei psychologen, deze belangrijke vraag aan de hand van alledaagse voorbeelden uit de politiek, sport, cultuur en wetenschap. Omdat Rolf en Anita met elkaar getrouwd zijn, voelt de podcast als een serie gesprekken aan de keukentafel,

science social sciences

All Episodes

50:10

#66 De psychologie van de feestdagen (paasupdate)

Drang naar Samenhang ·

2023/04/08

Het is Pasen, dus in deze aflevering van Drang naar Samenhang duiken we in (het begrijpen van) rituelen en tradities rondom feestdagen. Dit is een paasupdate van aflevering 50, dus met speciale aandacht voor Pasen. Wat maakt iets een ritueel? Wat zijn mogelijke functies van rituelen? En hoe zijn rituelen anders dan gewoontes, scripts en tradities? Aan de hand van recent psychologisch onderzoek proberen we deze vragen te beantwoorden. Daarnaast bespreken we enkele opvallende tradities rondom Pasen en

nl

34:53

#65 De taal van Fake News

Drang naar Samenhang ·

2023/04/02

Taalgebruik is heel persoonlijk en kan iets vertellen over de identiteit van de spreker of schrijver. Maar kun je ook - door heel goed naar iemands taalgebruik te kijken - iets meer te weten komen over de heimelijke bedoelingen van een schrijver? Is het bijvoorbeeld mogelijk om door taalgebruik te analyseren onderscheid te maken tussen écht nieuws (bedoeld om te informeren) en desinformatie (bedoeld om te misleiden)? Over die interessante vraag buigen we ons in deze aflevering.Muziek: Rolf

nl

35:40

#64 Vooroordelen

Drang naar Samenhang ·

2023/03/26

Om efficiënt informatie te kunnen verwerken maken we (onbewust) gebruik van allerlei trucjes, ook wel biases of vooroordelen genoemd. Recent onderzoek laat zien dat een aantal van die trucjes gebaseerd is op dezelfde onderliggende overtuigingen. Zo leidt de overtuiging dat wij zelf en onze ervaringen een goed referentiepunt zijn tot allerlei onbewuste aannames over het gedrag van anderen. In deze aflevering bespreken we allerlei vooroordelen over onszelf en anderen en gaan we in op de overtuigingen

nl

40:04

#63 De schaduwzijde van empathie

Drang naar Samenhang ·

2023/03/19

Empathie wordt gezien als fundament van veel positieve gedragingen. Zo zouden we door empathie geneigd zijn anderen te helpen. Een gebrek aan empathie wordt geassocieerd met negatieve situaties zoals misdaad en oorlog. Toch is empatisch zijn niet altijd alleen maar voordelig. Met andere woorden, er zit ook een schaduwzijde aan empathie. Over die schaduwzijde hebben we het in deze aflevering.Muziek geschreven en gespeeld door Rolf ZwaanBronnenBloom, P. (2017). Empathy and its discontents. Trends in

nl

45:16

#62 De psychologie van de psychedelica: interview met...

Drang naar Samenhang ·

2023/03/12

In deze aflevering gaan we in gesprek met Michiel van Elk, universitair hoofddocent aan de Universiteit van Leiden. Michiel heeft in het verleden onderzoek gedaan naar taal en handelen, daarna naar religie en nu houdt hij zich bezig met de vraag wat er in ons brein gebeurt onder invloed van psychedelica. Over dit onderzoek én zijn persoonlijke ervaringen met psychedelica schreef Michiel een boek. Wat weten we over de werking van psychedelica? En wat leert dergelijk onderzoek ons over het begrijpen

nl

44:18

#61 De psychologie van dagdromen

Drang naar Samenhang ·

2023/03/05

Wanneer we met een activiteit bezig zijn, zoals de auto wassen of een tentamen maken, kunnen allerlei omgevingsfactoren ons afleiden. Maar ook onze eigen gedachten kunnen dat doen en dit wordt mind-wandering of dagdromen genoemd. In deze aflevering bespreken we op basis van psychologisch onderzoek hoe dagdromen onze gedachten en gevoelens beïnvloedt, of mindfulness een effect heeft op onze neiging tot dagdromen en welke voordelen er aan dagdromen kunnen zitten.Muziek: Rolf ZwaanBronnenKieran CR Fox,

nl

47:40

#60 Hoe beïnvloeden anderen ons gedrag? (update)

Drang naar Samenhang ·

2023/02/26

Dit is een update van aflevering 42 waarin we aan het eind recent onderzoek naar zogenaamde dark patterns van webwinkels bespreken en daarmee enkele van onze eerdere vragen beantwoorden.Een artikel gekocht dat we niet echt nodig hebben? Een abonnement afgesloten voor iets waar we nauwelijks gebruik van maken? Of een donatie gedaan terwijl we dat eigenlijk niet wilden? We vallen allemaal wel eens ten prooi aan de overtuigingstechnieken van een ander. Maar welke technieken zijn er zoal? Hoe werken ze

nl

32:41

#59 En toen was daar Bing

Drang naar Samenhang ·

2023/02/20

In twee eerdere afleveringen hebben we uitgebreid over ChatGPT gesproken. We gingen in op de vraag wat ChatGPT is, of ChatGPT kan begrijpen en wat we weten vanuit wetenschappelijk onderzoek over ChatGPT. En toen was daar Bing, een A.I. die teksten genereert en een zoekmachine in één. Tot nu toe kon slechts een select gezelschap Bing testen, waaronder Kevin Roose, een columnist van de New York Times. Hij raakte er na een interactie met Bing (of eigenlijk Sidney) van overtuigd dat het grote gevaar van

nl

39:30

#58 Nog meer zin en onzin van ChatGPT

Drang naar Samenhang ·

2023/02/12

Er valt nog veel meer over ChatGPT te vertellen dan wat we in de vorige aflevering deden, dus ook in deze aflevering van Drang Naar Samenhang staat dit nieuwe AI programma centraal. We bespreken twee zeer recente wetenschappelijke studies naar ChatGPT. In één studie wordt onder andere gekeken naar het soort problemen dat mensen goed op kunnen lossen maar waar ChatGPT moeite mee heeft. De andere studie onderzoekt of het mogelijk is om teksten die gegenereerd zijn door ChatGPT te onderscheiden van

nl

44:16

#57 De zin en onzin van ChatGPT

Drang naar Samenhang ·

2023/02/05

De laatste tijd is er veel ophef geweest rondom de lancering van ChatGPT, de nieuwste versie van een AI-tool die zelf teksten kan genereren en vragen kan beantwoorden. Soms slaat ChatGPT de plank volledig mis, op andere momenten komt het programma verrast ‘intelligent’ uit de hoek. Maar wat begrijpt ChatGPT nu wel, en wat niet? Moeten we ons zorgen maken? Of kunnen we hier juist - als samenleving - ons voordeel mee doen? In deze aflevering van Drang naar Samenhang proberen we deze vragen te

nl

47:41

#56 De zeven voordelen van vergeten

Drang naar Samenhang ·

2023/01/29

Niet meer weten waar je je huissleutel hebt gelaten, niet op de naam van je collega kunnen komen, of juist dat product vergeten te kopen waarvoor je naar de supermarkt was gegaan. Vergeten zien we vaak als iets vervelends en dus negatiefs. Toch hebben psychologen een aantal voordelen van vergeten weten te vinden, om precies te zijn zeven. Deze zeven voordelen van vergeten bespreken we in deze aflevering.Muziek: Rolf ZwaanBronnenFawcett, J.M., & Hulbert, J.C. (2020). The many faces of forgetting:

nl

37:49

#55 Zijn complotdenkers paranoïde?

Drang naar Samenhang ·

2023/01/22

Mensen die geloven in complotverhalen worden soms neergezet als mensen die paranoïde zouden zijn. Maar wat wordt daarmee bedoeld? En is het geloven in complotverhalen dan hetzelfde als het hebben van paranoïde gedachten? In deze aflevering bespreken we aan de hand van recent psychologisch onderzoek de overeenkomsten en verschillen tussen het geloof in complotverhalen en het hebben van paranoïde gedachten.Muziek: Rolf ZwaanBronnenGreenburgh, A.,, & Raihani, N.J. (2022). Paranoia and conspiracy

nl

45:52

#54 Verandert het internet ons denken?

Drang naar Samenhang ·

2023/01/15

Wanneer we een vraag willen beantwoorden kunnen we informatie ophalen uit ons eigen geheugen, iemand in onze omgeving naar het antwoord vragen of het internet raadplegen. Bepaalde eigenschappen van het internet maken dat we steeds vaker onze toevlucht zoeken tot deze immens grote bron aan informatie. Zo vinden we meestal vrij snel de informatie die we nodig hebben. Aan de andere kant is de bron van de informatie op het internet niet altijd duidelijk en kan informatie snel veranderen. Nu we steeds

nl

35:50

#53 Waarom gaat het leven steeds sneller?

Drang naar Samenhang ·

2023/01/08

We zitten met z’n allen in een sociale versnelling. Door technologische ontwikkelingen kunnen we ons sneller verplaatsen, sneller communiceren en produceren dan vroeger. Trends volgen elkaar in rap tempo op en we proppen steeds meer activiteiten in een dag. Wat heeft dit voor gevolgen voor onze individuele, maar ook collectieve aandacht? En wat voor bewijs is er vanuit wetenschappelijk onderzoek voor deze sociale versnelling? In deze aflevering van Drang naar Samenhang proberen we deze vragen te

nl

53:04

#52 Je weg vinden (update)

Drang naar Samenhang ·

2023/01/01

Dit is een update van aflevering 24 met een nieuwe intro (waarin Rolf ontmaskerd wordt als iemand die stiekem opnamen maakt) en de toegevoegde bespreking van een recent artikel.We hebben het in eerdere afleveringen van deze podcast gehad over hoe wij onszelf, anderen en (complexe) gebeurtenissen begrijpen. Maar hoe zit het met de ruimte waarin wij ons bevinden en waarin deze gebeurtenissen plaatsvinden? Hoe begrijpen we die eigenlijk? Zijn we daar - net als andere dieren - goed in? Taxichauffeurs in

nl

39:07

#51 Word je socialer van literatuur? (herhaling plus...

Drang naar Samenhang ·

2022/12/26

Dit is een herhaling van aflevering 10 met een update over het meest recente onderzoek naar dit onderwerp (Quinlan et al., 2022). Lezen heeft allerlei positieve effecten op de taalontwikkeling van kinderen. Meer recent zijn onderzoekers geïnteresseerd geraakt in mogelijke andere positieve effecten van lezen. In deze aflevering gaan we in op één zo’n mogelijk effect. Rolf en Anita proberen aan de hand van recente wetenschappelijke literatuur de vraag te beantwoorden of je van het lezen van literatuur

nl

41:31

#50 De psychologie van feestdagen

Drang naar Samenhang ·

2022/12/18

In deze extra feestelijke - 50e - aflevering van Drang naar Samenhang duiken we in (het begrijpen van) rituelen en tradities rondom feestdagen. Wat maakt iets een ritueel? Wat zijn mogelijke functies van rituelen? En hoe zijn rituelen anders dan gewoontes, scripts en tradities? Aan de hand van recent psychologisch onderzoek proberen we deze vragen te beantwoorden. Daarnaast bespreken we enkele opvallende tradities rondom de kerst uit landen om ons heen. Fijne feestdagen!Muziek: Rolf

nl

41:22

#49 Het einde van de sociale media?

Drang naar Samenhang ·

2022/12/11

Schandalen bij Facebook, chaos bij Twitter. Ondanks deze berichten, lijkt het aantal social media kanalen en gebruikers nog altijd toe te nemen. In een recent artikel in The Atlantic wordt echter het einde van sociale media aangekondigd. Dit einde zou onder andere voortkomen uit de kwaliteit en de kwantiteit van onze online relaties. Wat is daarmee aan de hand? En hoe kunnen die de ondergang van sociale media betekenen? Aan de hand van recent psychologisch onderzoek proberen we deze vragen te

nl

37:23

#48 De psychologie van insecten eten

Drang naar Samenhang ·

2022/11/27

We doen het gemiddeld drie keer per dag, tussendoortjes buiten beschouwing gelaten: eten. Wat er op ons bord belandt hangt van veel verschillende factoren af. Zo moet ons eten lekker zijn en er zo uit zien, maar speelt onze sociale omgeving ook een belangrijke rol. Je zou denken dat we ook belang (zouden moeten) hechten aan de voedingswaarde en de impact van ons voedsel op het klimaat. Toch gaan we niet massaal aan de insectenburger. Hoe komt dat? Aan de hand van recent psychologisch onderzoek

nl

39:54

#47 Deepfakes

Drang naar Samenhang ·

2022/11/20

De tijd dat we er blind op konden vertrouwen dat wat we zagen ook écht was, is voorbij. Met Deepfakes worden beelden, audiobestanden of teksten op het internet gezet die niet authentiek zijn, maar in zijn geheel of gedeeltelijk zijn gemaakt door middel van kunstmatige intelligentie. Met deze technologie kun je mensen dingen laten zeggen of doen die ze nooit in werkelijkheid hebben gezegd of gedaan. Dat biedt mogelijkheden voor bijvoorbeeld de filmindustrie, maar deep fakes hebben helaas ook een heel

nl

147 results

Similar Podcasts

Classic Radio Science Fiction

solgoodmedia.com

Mission to Mars

Inception Point Ai

The 365 Days of Astronomy

365DaysOfAstronomy.org

Creek Devil

william Jevning

UFO Chronicles Podcast

Nik Hunter